Zonnepanelen vallen uit op een zonnige dag: dit kun je eraan doen (8 tips)

Koen Kuijper

24 augustus 2023

66 reacties

Er zijn in Nederland al ruim twee miljoen woningen voorzien van zonnepanelen. Daarvan werden er bijna een half miljoen in 2022 aangesloten.

Door deze sterke toename van zonne-energie raakt het elektriciteitsnet steeds voller. Het gevolg is dat de zonnepanelen op zonnige dagen steeds vaker uitvallen.

Zonde van je kostbare investering en pijnlijk voor je energierekening.

Waarom vallen de panelen uit?

Zonnepanelen zijn aangesloten op het elektriciteitsnet via een omvormer, die de gelijkstroom omzet in wisselstroom. Wanneer veel zonnepanelen in een straat energie produceren en er weinig verbruikers zijn (bijvoorbeeld overdag), dan kan de netspanning oplopen.

De netbeheerder streeft naar een spanning van 230 Volt, maar als deze spanning te veel stijgt, bijvoorbeeld boven 253 Volt, dan kan het omvormersysteem uitschakelen om overbelasting te voorkomen. Je panelen wekken dan geen (of minder) elektriciteit op.

Hoe zie je dat de panelen uitvallen?

Daarvoor kun je kijken in de app van je omvormer, bijvoorbeeld SolarEdge.

Hieronder zie je de ‘normale’ opbrengst en de ‘verstoorde’ opbrengst op een zonnige dag.

Wat kun je doen?

Gelukkig kun je hier wat aan doen, zodat jouw panelen optimaal blijven presteren.

Hieronder geef ik acht bruikbare tips.

1. Direct je elektriciteit verbruiken

Deze eerste tip is eenvoudig, maar zeer effectief.

Door de elektriciteit die je panelen opwekken zoveel mogelijk direct zelf te gebruiken, kan de hoeveelheid elektriciteit die het net op wordt geduwd verminderd worden. Dit kan helpen om de netspanning te verlagen en de zonnepanelen te blijven laten functioneren.

Dus, als je panelen opwekken, zorg je ervoor dat je zoveel mogelijk stroom verbruikt, bijvoorbeeld door:

• Gebruik van een airco of een warmtepomp
• Draaien van wasjes met de wasmachine
• Opladen van een elektrische auto

2. Schaf een thuisbatterij aan

Met een thuisbatterij kun je de energie die je panelen op zonnige momenten opwekken, maar niet direct nodig hebt, opslaan. Dit heeft in feite hetzelfde effect als bij tip 1: het verlaagt de netspanning.

De opgeslagen energie is beschikbaar voor gebruik op een later moment, wanneer je het nodig hebt. Zo benut je de energie die je zelf opwekt optimaal.

Helaas zijn de kosten van een thuisbatterij op dit moment nog aan de hoge kant, maar de verwachting is dat de investeringkosten in de toekomst omlaag gaan.

Op energievergelijk.nl staat een uitgebreid dossier met alles wat je moet weten over de thuisaccu.

3. Omvormer aansluiten op andere fase

Soms kan het helpen om de omvormer op een andere fase aan te sluiten, vooral als er veel éénfase omvormers in dezelfde fase zijn aangesloten. Dit kan overbelasting in een bepaalde fase voorkomen.

Het aansluiten van de omvormer op een andere fase vereist technische kennis. Doe dit alleen in samenspraak met een elektricien.

4. Dikkere kabels aanleggen

Als de voedingskabel van het dak naar de meterkast erg dun en/of lang is, kan de spanning op zolder een paar volt hoger zijn dan in de meterkast. De omvormer schakelt dan eerder af.

Door extra dikke kabels tussen de omvormer en de meterkast aan te leggen, kan de weerstand verminderd worden, waardoor de netspanning bij de eigen omvormer lager kan zijn. Dit kan ervoor zorgen dat jouw systeem blijft werken, terwijl de omvormer van de buren uitschakelt door de hogere spanning.

5. Uitschakelspanning goed instellen

Bij sommige omvormers kan men de spanning aanpassen waarop de omvormer zichzelf uitschakelt. Echter, andere omvormers hebben een maximumspanning die vast is ingesteld, en die afhankelijk kan zijn van de landinstelling, of zelfs helemaal niet veranderd kan worden.

Netbeheerders adviseren om bij de aankoop van een omvormer te zorgen dat deze pas bij 253 volt uitschakelt, en niet al bij een lager voltage zoals 250 volt.

Wil je zelf de uitschakelspanning veranderen?

Schakel dan het liefst een betrouwbare elektricien in.

6. Kiezen voor een goede omvormer

Sommige omvormers kunnen geleidelijk terugschakelen in plaats van abrupt uitschakelen. Dit kan helpen om de stroomstoot te minimaliseren en de werking van het systeem te behouden.

Voor zonnestroominstallaties van meer dan 4 kilowattpiek kan het zinvol zijn om een driefase-omvormer aan te schaffen.

7. Panelen (her)plaatsen op oost/west

Deze optie zal niet voor iedereen geschikt zijn en is vooral bedoeld voor huishoudens die nog zonnepanelen gaan aanschaffen.

Voor de meeste huishoudens lijkt het logisch om de panelen zoveel mogelijk op het zuiden te plaatsen. Maar, als de panelen in jouw wijk vaak uitvallen, kan het efficiënter zijn om ze op het oosten en/of het westen te richten.

Zuidelijk gerichte zonnepanelen pieken namelijk rond 12 uur ‘s middags, een moment waarop veel mensen niet thuis zijn en dus weinig stroom verbruiken.

• Zonnepanelen die op het oosten gericht zijn, leveren juist ‘s ochtends de meeste stroom, wanneer de stroomvraag groter is.
• Panelen die op het westen zijn gericht leveren juist aan het eind van de dag het meeste op. Hierdoor sluit de productie van stroom beter aan op het verbruik.

8. Melding maken bij de netbeheerder

Heb je alles geprobeerd, maar heeft dit onvoldoende effect gehad?

Dan kun je een melding maken bij de netbeheerder (contactinformatie via deze link).

De netwerkbeheerder zal onderzoeken of er spanningsproblemen in de wijk zijn en nemen maatregelen om eventuele problemen te verhelpen. Houd er rekening mee dat het een behoorlijke tijd kan duren, voordat de problemen worden opgelost. Netbeheerders hebben namelijk hun handen vol met werk.

Vallen jouw panelen ook uit?

Heb je ook te maken met zonnepanelen die minder opwekken dan dat je had verwacht?

Laat je verhaal dan hieronder horen door een reactie achter te laten of deel je tips om anderen te helpen.