Nederland heeft officieel de hoogste gasprijs van Europa. Huishoudens betaalden in juli gemiddeld 2,76 euro per kuub gas bij het kiezen van een nieuw energiecontract. Dat is een stijging van 22 procent ten opzichte van vorige maand. Onze gasprijs is nu ruim twee keer zo hoog als het gemiddelde in Europa.
Dat blijkt uit de maandelijkse analyse van deze site. Hiervoor is gebruik gemaakt van cijfers uit de Household Energy Price Index (HEPI).
Vergelijking Europa

Vorige maand was Zweden nog het land met de hoogste gasprijs, maar die zijn we nu ruimschoots voorbij. De Nederlandse consumentenprijs lag in de maand juli ruim 2 keer zo hoog als het gemiddelde in Europa. De gasprijs in Nederland is maar liefst 11 keer zo hoog als die in Hongarije.
Onder druk
De torenhoge gasprijs is het gevolg van grote onzekerheid ten aanzien van gasleveranties. De prijs op de Nederlandse gasprijs staat daardoor sterk onder druk.
De Nederlandse energiemarkt reageert veel meer op veranderingen in groothandelsprijzen dan de meeste andere markten in Europa.
Rafaila Grigoriou (Project Manager, HEPI)
Onze economie en elektriciteitsvoorziening is nu eenmaal zeer afhankelijk van gas. Als het gasaanbod afneemt, bijvoorbeeld doordat Rusland de kraan dichtdraait, merken we daar direct wat van.
Ook in andere Europese landen stijgt de gasprijs voor huishoudens, maar niet zo hard als in Nederland. Veel landen hebben een groter aandeel van kolenenergie, kernenergie of waterkracht in hun energiemix.
Prijsplafonds
Bovendien wordt er in veel landen gewerkt met prijsplafonds of prijsregulering. Ook in landen om ons heen gebeurt dat.
In België is er een sociaal tarief, waarbij Belgen met lage inkomens 30 procent minder betalen. In Frankrijk geldt er een maximumprijs voor stroom. In Spanje en Portugal worden energiebedrijven gesubsidieerd.
Huishoudens betalen 3 tot 4 keer zoveel
Een huishouden dat vorig jaar augustus een nieuw 1-jarig vast contract afsloot, betaalde circa 18 eurocent voor het enkeltarief, 19 eurocent voor normaal tarief en 17 cent voor daltarief. De gasprijs lag bij een rond de 90 eurocent per kuub.
Inmiddels zijn we ver verwijderd van dit soort bedragen. Vaste contracten van een jaar worden door geen enkele energieleverancier meer aangeboden. Als consument ben je aangewezen op een zogenaamd modelcontract waarbij de tarieven variabel zijn.
Als we kijken naar het goedkoopste variabele contract dat op dit moment online kan worden afgesloten, dan komen we uit op een enkeltarief van 71,3 eurocent voor stroom en een gasprijs van 3,092 per m3 euro voor gas. Dat betekent een prijsverhoging van 344 tot 409 procent.
Koen Kuijper (Energievergelijk.nl)
Vergelijking met vorig jaar
Energievergelijk.nl berekende de totale energiekosten bij het aangaan van een nieuw energiecontract per augustus vorig jaar en augustus dit jaar:
| Kostenpost | augustus 2021 | augustus 2022 |
|---|---|---|
| Stroomkosten variabel* | € 446 | € 1.768 |
| Stroomkosten vast | € 65 | € 65 |
| Vermindering energiebelasting | -€ 559 | -€ 743 |
| Netbeheerkosten stroom (Enexis) | € 251 | € 241 |
| Gaskosten variabel* | € 1.047 | € 3.615 |
| Gaskosten vast | € 65 | € 65 |
| Netbeheerkosten gas (Enexis) | € 182 | € 168 |
| Totaal | € 1.497 | € 5.178 |
Het verschil in totale kosten is een schrikbarende 3681 euro op jaarbasis, ofwel bijna 307 euro per maand.
Veel vaste contracten lopen af
Uit recente cijfers van de ACM van half juni 2022 blijkt dat ongeveer de helft van alle huishoudens nu nog een vast contract heeft. Daar gaat op korte termijn verandering inkomen.
Bij de meeste huishoudens loopt het vaste contract dit jaar af, wat betekent dat zij binnenkort een peperduur variabel contract voorgeschoteld krijgen.
Koen Kuijper (Energievergelijk.nl)
Slechts een klein deel van de mensen met een vast contract heeft de energietarieven meer dan één jaar vastgezet, bijvoorbeeld middels een 3-jarig of 5-jarig contract. Zij zijn de absolute spekkopers, want hun tarieven blijven voorlopig laag.
Wat doet Den Haag?
De overheid heeft hier en daar wat gedaan om de enorme prijsstijging wat te dempen. Zo is de vermindering van de energiebelasting (heffingskorting) een kleine 200 euro hoger dan vorig jaar. Daarnaast is het btw-tarief tijdelijk verlaagd, namelijk van 21 naar 9 procent.
De vraag is uiteraard of dit genoeg zal zijn voor veel burgers met de winter in het vooruitzicht. De FNV pleit in Nieuwsuur voor een prijsplafond én hogere lonen.
Benieuwd naar de actuele energieprijzen (per leverancier)?
Check dan onze prijzenpagina, waar de ontwikkelingen, verwachtingen en tarieven dagelijks worden bijgehouden.
Bronnen
- Cijfers Europese gasprijzen consumenten: Household Energy Price Index (HEPI) by Energie-Control Austria, MEKH and VaasaETT, ©VaasaETT 2022
- Cijfers energietarieven contract: Energievergelijk.nl/energievergelijker
Dít soort nieuws voortaan als eerste?
Zet Energievergelijk.nl aan als voorkeursbron en Google laat je ons energienieuws vaker en sneller zien. Eén vinkje, meer is het niet.
Zet het vinkje aan
Prachtig stuk, alleen in de grafiek staat de gasprijs is eurocent per kWh. Gas gaat in m-3 en elektra in kWh.
@Thijs
In veel landen wordt gas betaalt per kWh. Het is ook een meer gestandaardiseerde eenheid om een vergelijking te maken. 1 kuub gas in Nederland geeft namelijk een lagere of hogere hoeveelheid energie (in kWh’s) af dan in andere landen in Europa. Dit heeft te maken met de calorische waarde (verbrandingswaarde) van het gas.