Stroom en gas
Alleen stroom
Alleen gas
Toon meer resultaten Wat is een dynamisch energiecontract?
Een dynamisch energiecontract is een type energiecontract waarbij de stroom- en gasprijzen per kwartier (stroom) of per dag (gas) meebewegen met de prijzen op de energiemarkt.
In plaats van een vast tarief, betaal je de actuele marktprijs plus een kleine opslag voor de energieleverancier.
Voor- en nadelen
| Voordelen | Nadelen |
|---|---|
| Direct profiteren van dalende energieprijzen | Minder zekerheid: tarieven veranderen veel sneller |
| Stroomprijs kan negatief zijn (je krijgt geld toe bij verbruik) | Vereist meer bewustzijn, planning en controle |
| Geen boete bij opzeggen contract | Soms wisselende maandelijkse kosten (termijnbedrag) |
| Flexibel en dagelijks opzegbaar | Slimme meter is noodzakelijk |
Verschillen tussen vast, variabel en dynamisch
De verschillen tussen een vast contract, variabel contract en dynamisch energiecontract:
| Vast contract | Variabel contract | Dynamisch contract |
|---|---|---|
| Tarief staat 1 jaar of langer vast | Tarief staat 1 tot 6 maanden vast | Stroom en gas tegen kwartier- en dagprijzen |
| Vast termijnbedrag | Vast termijnbedrag | Vast of wisselend termijnbedrag |
| Geschikt voor analoge of slimme meter | Geschikt voor analoge of slimme meter | Slimme meter noodzakelijk |
Kenmerken van een dynamisch energiecontract
Hieronder staan de vijf belangrijkste kenmerken van een dynamisch energiecontract:
- Tarieven afhankelijk van vraag en aanbod
- De stroomprijs verschilt ieder kwartier
- De gasprijs verschilt per dag
- De tarieven volg je met een app en stem je af met je verbruik
- Je termijnbedrag kan iedere maand verschillen
Je kunt de verschillende dynamische contracten en aanbieders hier vergelijken.
1. Tarieven afhankelijk van vraag en aanbod
De dynamische stroom- en gastarieven worden bepaald door de inkoopprijzen op de zogenaamde ‘spotmarkt’. Op deze Europese markt wordt gas en stroom op een veiling verhandeld voor de komende dag.
Prijzen kunnen sterk verschillen afhankelijk van vraag en aanbod.
- Bij veel zonne- en windenergie is er een hoge beschikbaarheid van elektriciteit en zijn de tarieven doorgaans lager
- Bij kouder weer is er meestal meer vraag naar stroom en gas en zijn de tarieven vaak wat hoger.
Bij een groot overschot in het aanbod van stroom kan de stroomprijs op bepaalde momenten van de dag negatief worden. In dat geval krijg je dus geld toe als je stroom verbruikt, maar betaal je als je stroom teruglevert met zonnepanelen.
Bovenop de dynamische energieprijzen (inkoopprijzen) rekent de leverancier inkoopkosten per kilowattuur en per kuub. Deze kunnen per dynamische aanbieder verschillen.
Dynamische prijs op langere termijn
Voor de langere termijn zijn er andere omstandigheden die de dynamische energieprijzen kunnen beïnvloeden, zoals:
- De aanvoer van vloeibaar gas (LNG) naar Europa.
- De vraag naar LNG vanuit andere delen van de wereld (zoals Azië).
- Het niveau van de Europese gasvoorraden.
2. Stroomprijs verschilt per kwartier
Op de spotmarkt kan de stroomprijs ieder kwartier van de dag anders zijn.
Hieronder een voorbeeld van de dynamische stroomprijs (incl. btw en belasting) op 22 juli 2025.
Bij een dynamisch energiecontract gaat het erom hoeveel stroom je binnen een bepaald kwartier hebt verbruikt en wat het tarief was in dat kwartier. Dit wordt netjes bijgehouden via een slimme meter, die overigens verplicht is bij een dynamisch energiecontract.
3. Gasprijs schommelt per dag
De gasprijs kan in een dynamisch contract iedere 24 uur verschillen en staat vast tussen 06:00 ‘s ochtends en 06:00 ‘s ochtends de volgende dag.
De dynamische prijs is gekoppeld aan de gasprijs op de inkoopmarkt.
4. Energieprijzen zelf bijhouden
Omdat de energieprijzen in een dynamisch contract zo sterk kunnen wisselen, is het belangrijk om de tarieven te blijven volgen.
Dit kan eenvoudig via de app van de dynamische energieleverancier.
Daarin staat onder meer:
- Hoe hoog de energieprijs is op een bepaald moment
- Hoeveel stroom en gas je hebt verbruikt
- Hoeveel stroom je hebt teruggeleverd (indien van toepassing)
5. Wisselend of vast termijnbedrag
De dynamische bedrijven proberen je soms enige zekerheid te bieden over je maandelijkse kosten door een vast termijnbedrag te hanteren, waarbij er later een eindafrekening plaatsvindt op basis van de daadwerkelijke kosten.
Hieronder zie je de betaalwijze (termijnbedrag) per dynamische aanbieder.
| Dynamische leverancier | Termijnbedrag |
|---|---|
| ANWB Energie | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Budget Energie | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Coolblue Energie | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik |
| EasyEnergy | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Eneco | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| EnergieVanOns | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Energiek | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik |
| EnergyZero | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Frank Energie | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik + 1 maand voorschot |
| GroenestroomLokaal | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| HalloStroom | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik |
| Hegg Energy | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Innova Energie | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik |
| Next Energy | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Pure Energie | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| SamSam | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Shave Energy | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik |
| Tibber | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik |
| Vandebron | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik + 1 maand voorschot |
| Vattenfall | Variabel (achteraf) op basis van maandverbruik + 1 maand voorschot |
| Vrijopnaam | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
| Zonneplan | Vast voorschot op basis van jaarverbruik |
Alle leveranciers passen correcties toe op de eind- of jaarrekening als er verschillen zijn voor de betreffende periode.
Voor leveranciers die variabele maandbedragen hanteren, worden de vaste belastingen in delen verdeeld en bij de maandbedragen opgeteld (of afgetrokken voor de vermindering energiebelasting).
Opbouw dynamische prijs
De energierekening is bij een dynamisch energiecontract opgebouwd uit vier elementen:
- Variabele kosten
- Inkoopkosten
- Belastingen
- Vaste kosten
Variabele kosten
Het dynamische tarief dat je betaalt aan de energieleverancier is afhankelijk van de kale ‘spotprijs’ voor stroom en gas. De spotprijs is de kale prijs waarvoor stroom en gas wordt ingekocht op de beurs voor stroom (EPEX) en gas (LEBA en EEX).
De stroomprijs verschilt ieder kwartier van de dag en de gasprijs kan iedere 24 uur wijzigen. Deze tarieven zijn openbaar en kun je zelf volgen voor stroom en gas.
Inkoopkosten
De inkoopkosten zijn de kosten die een dynamische energieleverancier moet maken voor:
- Onbalanskosten: verschil tussen ingekochte energie en daadwerkelijk gebruikte energie
- Landelijk transport: transport van gas naar de eindgebruiker
- Vergroening van stroom: bijvoorbeeld via Garanties van Oorsprong (GvO’s)
- CO2-compensatie: investeringen om de uitstoot van gas te compenseren
- Toegang tot energiemarkten: toegang tot de beurs waar elektriciteit en gas worden verhandeld
- Kapitaalkosten en andere risico’s: indekken tegen prijsschommelingen en financieren van activiteiten
De inkoopkosten worden per kilowattuur (kWh) en kuub (m3) afgerekend en variëren per energiebedrijf.
Hieronder vind je daarover meer informatie.
Belastingen
Over de kale tarieven is energiebelasting en btw van toepassing. De energiebelasting en btw zijn precies hetzelfde als bij andere energiecontracten.
Vaste kosten
Verder rekent een dynamische energiebedrijf, net als alle andere energiebedrijven, vaste kosten:
- Vaste leveringskosten (vastrecht)
- De vermindering energiebelasting (heffingskorting)
- Netbeheerkosten
Het vastrecht kun je zien als een soort abonnementskosten. Het is een vaste vergoeding die de dynamische energieleverancier rekent voor haar dienstverlening. Deze ligt rond de 5 tot 8 euro per maand per aansluiting.
Dynamisch contract en zonnepanelen
Als je een dynamisch energiecontract overweegt en zonnepanelen hebt, zijn er twee zaken waar je goed op moet letten:
- De terugleververgoeding per kWh (hoe hoger hoe beter)
- De voorwaarden rondom salderen (bij voorkeur zonder terugleveropslag)
Over het algemeen zijn Zonneplan, Budget Energie, EnergieVanOns en Tibber de beste dynamische leveranciers in combinatie met zonnepanelen.
In de tabel hieronder vind je een volledig overzicht van deze twee punten per dynamische aanbieder.
| Energiebedrijf | Terugleververgoeding (per kWh) | Voorwaarden salderen |
|---|---|---|
| ANWB Energie | Marktprijs, incl. btw | Onbekend |
| Budget Energie | Marktprijs excl. btw plus 2,1 ct. | Onbekend |
| EasyEnergy | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| Eneco | Kale marktprijs min 2,05 ct. | Terugleveropslag van 2,05 ct/kWh |
| Energiek | Kale marktprijs min 1,80 ct. | Terugleveropslag van 1,80 ct/kWh |
| EnergieVanOns | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| EnergyZero | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| Frank Energie | Kale marktprijs min 1,27 ct. | Terugleveropslag van 1,82 ct/kWh |
| GroenestroomLokaal | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| HalloStroom | Onbekend | Onbekend |
| Hegg Energy | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| Innova Energie | Kale marktprijs min 2,53 ct. | Terugleveropslag van 2,53 ct/kWh |
| Liveenergy | Marktprijs plus 2,42 ct. | Onbekend |
| Next Energy | Kale marktprijs min 2,19 ct. | Terugleveropslag van 2,19 ct/kWh |
| Pure Energie | Kale marktprijs min 1,99 ct. | Terugleveropslag van 1,99 ct/kWh |
| SamSam | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| Shave Energy | Kale marktprijs min 3 ct. | Terugleveropslag van 3 ct/kWh |
| Tibber | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| Vandebron | Marktprijs, incl. btw | Onbekend |
| Vattenfall | Onbekend | Onbekend |
| Vrijopnaam | Onbekend | Onbekend |
| ZonderGas | Marktprijs, incl. btw | Saldeert correct |
| Zonneplan | Marktprijs + 2 ct. + 10% zonnebonus | Saldeert correct |
Salderen werkt anders
Bij een dynamische energiecontract is de prijs voor elektriciteit namelijk ieder kwartier anders. Deze kwartierprijs vormt de basis voor de stroom die je afneemt van het elektriciteitsnet, maar ook voor de stroom die je teruglevert aan het net.
Kortom, je kunt de teruggeleverde elektriciteit dus niet 1 op 1 aftrekken van de geleverde elektriciteit, omdat er een prijsverschil zit tussen de momenten waarop de stroom is geleverd en teruggeleverd.
Hoe werkt het?
- Er wordt eerst gesaldeerd, waarbij je alleen energiebelasting, btw en de inkoopkosten betaalt over het positieve nettoverbruik.
- Voor alle afgenomen kilowattuur (kWh) stroom van het net betaal je de actuele marktprijs ten tijde van het energieverbruik.
- Voor alle teruggeleverde kWh’s elektriciteit aan het net, ontvang je een vergoeding. Deze is gebaseerd op de actuele tarieven (marktprijs) ten tijde van de teruglevering.
Voorbeeld
- Je panelen wekken op jaarbasis 5.500 kWh op
- Hiervan verbruik je 1.800 kWh direct
- Er wordt 3.700 kWh door jou geleverd aan het net (teruglevering)
- Er wordt 1.200 kWh aan je geleverd door je energieleverancier
Berekening van de kosten:
- Je betaalt geen energiebelasting (10,9 cent), btw en inkoopkosten, omdat het netto-stroomverbruik uit het elektriciteitsnet negatief is.
- Je betaalt voor de 1.200 kWh de gemiddelde beursprijs van de aan jou geleverde elektriciteit
- Je ontvangt voor de 3.700 kWh de gemiddelde beursprijs van de door jou geleverde elektriciteit
Meestal nadelig
In de warme zomermaanden is er doorgaans minder behoefte aan gas en kolen om energie op te wekken, waardoor de dynamische tarieven vaak dalen. Daarentegen, in de winter, wanneer zonnepanelen minder opwekken, en het energieverbruik van huishoudens piekt, stijgen de tarieven.
Als je dit vanuit een jaarperspectief bekijkt, wordt de prijzige stroom die voornamelijk in de ochtend en avond van oktober tot maart aan je wordt geleverd, gecompenseerd met de minder waardevolle stroom die je vooral overdag, tussen april en september, door je wordt geleverd.
In de praktijk blijkt dat de gemiddelde prijs van de elektriciteit die je levert meestal aanzienlijk lager is dan de prijs van de elektriciteit die je verbruikt. Bij het salderen ontstaat er daarom een prijsverschil in jouw nadeel tussen het gemiddelde dynamische energietarief van de afgenomen elektriciteit en de teruggeleverde elektriciteit.
Uitzonderingen
Is het hebben van zonnepanelen dan altijd nadelig met een dynamisch energiecontract?
Nee, er zijn een paar uitzonderingen:
- Als je zonnepanelen oostelijk en westelijk gericht zijn en dus vooral in de ochtend en avond de meeste stroom opwekken (wanneer de stroomprijs gemiddeld hoger ligt).
- Als je stroomverbruik overdag juist hoger ligt, bijvoorbeeld door je elektrische auto bewust overdag op te laden of dan de wasjes te draaien.
- Als je de opgewekte stroom overdag deels kunt opslaan met een thuisbatterij, je kunt er dan voor kiezen om terug te leveren tijdens de hogere kwartierprijzen.
Terugleververgoeding
Hoe zit het dan met de terugleververgoeding? Kortom, wat krijg je voor het gedeelte aan elektriciteit dat je teruglevert aan het als overschot van je zonnepanelen?
In het geval van een dynamisch energiecontract is er geen vaste vergoeding voor terugleveren. Er wordt rekening gehouden met de kwartierspecifieke marktprijzen.
De terugleververgoeding in een bepaald kwartier is gelijk aan het elektriciteitstarief dat je op dat moment zou uitgeven voor je energieverbruik. Dit tarief is normaal gesproken zonder inkoopkosten.
Verschillen per dynamische aanbieder
Sommige dynamische energieleveranciers rekenen inkoopkosten over alle elektriciteit die je aan het net teruglevert. Daarmee zijn ze zeer ongunstig voor huishoudens met zonnepanelen.
In deze tabel vind je meer informatie.
Voorbeeld teruglevering bij dynamisch contract
Met een dynamisch contract ligt de elektriciteitsprijs gedurende de dag – wanneer zonnepanelen maximaal energie opwekken – lager dan in de vroege ochtend en avond, wanneer huishoudens doorgaans het meeste energie verbruiken.
Dat is goed te zien in onderstaand voorbeeld:
In dit voorbeeld is het gemiddelde teruglevertarief over de hele dag slechts 3 cent per kWh, aangezien de stroomprijs overdag rond het nulpunt schommelt, of zelfs even negatief kan zijn. Gedurende deze uren betaal je voor je teruggeleverde stroom.
Toch kan de uiteindelijke gemiddelde vergoeding per teruggeleverde kWh bij een dynamisch contract hoger zijn dan bij een vast of variabel contract. Dit hangt sterk af van de actuele stroomprijzen.
Is een dynamisch contract iets voor jou?
Veel huishoudens stellen de vraag of een dynamisch energiecontract in hun situatie verstandig is.
De ervaringen van Nederlanders lopen uiteen.
Ervaringen
Over het algemeen zijn de ervaringen van huishoudens positief:
- Stroomprijzen zijn aanzienlijk lager als de zon schijnt en als het waait
- Het maakt je bewuster van je energiegebruik
- Slimme keuzes worden beloont
- Contract is flexibel en eenvoudig weer op te zeggen
Huishoudens met minder goede ervaringen rapporteren dat ze schrikken van rekeningen achteraf of wijzigingen in hun termijnbedrag. Een dynamisch contract heeft dan ook minder zekerheid dan een vast contract. Verder vraagt een dynamisch contract meer planning en flexibiliteit.
Lijkt een dynamisch energiecontract jou wel wat?
Bekijk dan de energievergelijker, waar een overzicht staat van de tarieven, kosten en klantervaringen per dynamische leverancier.
Wat zegt de expert over dynamische contracten?
“Een dynamisch contract kan een verstandige keuze zijn als je flexibel bent in je energieverbruik en je verbruik slim afstemt met de dynamische energieprijzen. Ook moet je er tegen kunnen dat je energietarieven sterk kunnen schommelen, afhankelijk van markttrends. Bij het kiezen van een dynamische aanbieder let je vooral op de inkoopkosten en vaste leveringskosten.”
Bart Koenraadt – energie-expert
Feit is dat een nieuw dynamisch energiecontract in theorie altijd goedkoper is dan een nieuw vast of variabel contract. Het probleem is dat je totaal geen zekerheid hebt over je tarieven. Bij stijgende stroom- en gasprijzen op de handelsbeurzen stijgen de tarieven in je contract direct mee. Bij een vast contract gebeurt dit niet. Bij een variabel contract minder snel.