Hoe werkt dynamisch?
Een dynamisch energiecontract is een type energiecontract waarbij de stroom- en gasprijzen per uur of per kwartier (stroom) en per dag (gas) meebewegen met de prijzen op de energiemarkt.
In plaats van een vast tarief betaal je de actuele marktprijs plus een opslag per kilowattuur en per kuub: de inkoopvergoeding van de energieleverancier.
Voor- en nadelen
De voor- en nadelen van een dynamisch energiecontract.
Voordelen
Nadelen
Verschillen
De verschillen tussen een vast contract, variabel contract en dynamisch energiecontract:
| Dynamisch | Vast | Variabel | |
|---|---|---|---|
| Tarief | Stroom per uur of kwartier, gas per dag | 1 jaar of langer vast | Vast voor 1 tot 6 maanden |
| Termijnbedrag | Vast of wisselend | Vast | Vast |
| Meter | Slimme meter verplicht | Alle meters | Alle meters |
| Opzeggen | Dagelijks of maandelijks, zonder vergoeding | Opzegvergoeding mogelijk, soms € 0 | Meestal maandelijks |
Die opzegvergoeding is geen boete en geen vast bedrag. De ACM schrijft voor hoe je leverancier hem berekent: het verbruik dat je nog zou hebben gehad tot het einde van je contract, maal het verschil tussen je huidige tarief en het nieuwe tarief bij diezelfde leverancier. Liggen de tarieven inmiddels hoger dan wat jij betaalt, dan komt daar nul uit.
TIP: je kunt een dynamisch stroomcontract afsluiten bij de ene aanbieder en een (dynamisch of vast) gascontract bij een andere. Dat kan financieel voordelig zijn, omdat de kosten (en kortingen) per leverancier kunnen verschillen voor stroom en gas.
Kenmerken
Hieronder staan de vijf belangrijkste kenmerken van een dynamisch energiecontract:
- Tarieven afhankelijk van vraag en aanbod
- De stroomprijs verschilt per uur (of per kwartier)
- De gasprijs verschilt per dag
- De tarieven volg je met een app en stem je af met je verbruik
- Je termijnbedrag kan iedere maand verschillen
Je kunt de verschillende dynamische contracten en aanbieders hier vergelijken.
1. Tarieven afhankelijk van vraag en aanbod
De dynamische stroom- en gastarieven volgen de inkoopprijzen op de day-aheadmarkt, ook wel spotmarkt. Op deze Europese markt worden gas en stroom op een veiling verhandeld voor de komende dag.
Prijzen kunnen sterk verschillen afhankelijk van vraag en aanbod.
- Bij veel zonne- en windenergie is er een hoge beschikbaarheid van elektriciteit en zijn de tarieven doorgaans lager
- Bij kouder weer is er meestal meer vraag naar stroom en gas en zijn de tarieven vaak wat hoger
Bij een groot overschot in het aanbod van stroom kan de marktprijs op bepaalde momenten van de dag onder nul zakken. Dat is niet hetzelfde als geld toe krijgen. Over elke kilowattuur betaal je in 2026 11,1 cent energiebelasting, daar komt de inkoopvergoeding van je leverancier bovenop, en over het totaal komt 21% btw. De marktprijs moet dus meer dan 11,1 cent onder nul zakken voordat je voor die kilowattuur werkelijk niets meer betaalt. Dat gebeurt, maar het is een uitzondering binnen een uitzondering.
Wat een negatieve marktprijs wel doet: op die momenten kost je stroom vrijwel niets meer dan belasting en netbeheerkosten. Lever je op zo’n moment juist terug met zonnepanelen, dan werkt het de andere kant op en betaal je voor wat je het net op stuurt.
Bovenop de dynamische energieprijzen (inkoopprijzen) rekent de leverancier een inkoopvergoeding per kilowattuur en per kuub. Deze inkoopvergoeding verschilt per dynamische aanbieder en is, naast de vaste leveringskosten, het belangrijkste punt waarop je dynamische aanbieders kunt vergelijken.
Waaruit je rekening is opgebouwd
De marktprijs is niet je rekening.
Wat je uiteindelijk betaalt bestaat uit vier posten:
- Je verbruik tegen het leveringstarief
- De vaste leveringskosten van je leverancier
- De nettarieven van je netbeheerder
- De energiebelasting
In 2026 is die energiebelasting 11,1 cent per kWh stroom en 73 cent per kuub gas. Over het geheel komt 21% btw, en daar gaat de belastingvermindering van € 629 inclusief btw per elektriciteitsaansluiting per jaar weer van af.
Energiebelasting, btw en nettarieven zijn hetzelfde bij een vast, een variabel en een dynamisch contract, en de marktprijs komt bij alle dynamische aanbieders van dezelfde beurs. Wat per aanbieder wel verschilt, zijn de inkoopvergoeding en de vaste leveringskosten. Daarom vergelijk je daarop.
Zonnepanelen en het einde van salderen
Heb je zonnepanelen, dan verandert er per 1 januari 2027 iets dat zwaarder weegt dan de uurprijzen: de salderingsregeling stopt. Tot die datum mag je teruggeleverde stroom nog wegstrepen tegen je verbruik. Daarna krijg je van je leverancier een vergoeding voor alles wat je teruglevert.
Niet iedere leverancier rekent die kosten en de hoogte verschilt, terwijl het voor een huishouden met panelen vaak de grootste post is in het verschil tussen aanbieders. Wat dat samen betekent voor een dynamisch contract staat op de pagina over dynamisch contract en zonnepanelen.
Dynamische prijs op langere termijn
Voor de langere termijn zijn er andere omstandigheden die de dynamische energieprijzen kunnen beïnvloeden, zoals:
- De aanvoer van vloeibaar gas (LNG) naar Europa
- De vraag naar LNG vanuit andere delen van de wereld (zoals Azië)
- Het niveau van de Europese gasvoorraden
2. Stroomprijs verschilt per uur of per kwartier
Op de EPEX SPOT-beurs wordt de stroomprijs sinds 1 oktober 2025 per kwartier van de dag vastgesteld. Dat betekent dat er dagelijks 96 verschillende prijzen zijn.
Dat je leverancier die kwartierprijzen inkoopt, betekent niet dat hij ze ook zo aan jou doorrekent. Een deel van de leveranciers zet vier kwartierprijzen om naar één uurprijs, het gemiddelde ervan. Je hebt dan te maken met 24 tarieven per dag in plaats van 96.
Stand van 19 augustus 2026, volgens de leveranciers zelf:
- Rekenen af per kwartier: Tibber, easyEnergy, Powerpeers en Zonneplan. Zonneplan doet dat sinds 1 augustus 2026 voor al zijn klanten
- Je kiest zelf: bij Frank Energie staat je contract standaard op uurprijzen. In de app zet je dat om naar kwartierprijzen; geef je keuze door voor het einde van de maand, dan gaat het in op de 1e van de maand erna
- Rekent af per uur: Vandebron
Dit schuift snel. Kies je een aanbieder mede op de afrekenmethode, controleer die dan bij de leverancier zelf en niet op een overzicht van een paar maanden oud.
Bij een dynamisch energiecontract gaat het erom hoeveel stroom je binnen een bepaald uur (of kwartier) hebt verbruikt en wat het tarief was op dat moment. Dit wordt bijgehouden via een slimme meter, die verplicht is bij een dynamisch energiecontract.
Voorbeelden
Een voorbeeld van de kale stroomprijs op 23 juli 2026.
En op 22 april 2026.
3. Gasprijs schommelt per dag
De gasprijs kan in een dynamisch contract iedere 24 uur verschillen en staat vast tussen 06:00 ‘s ochtends en 06:00 ‘s ochtends de volgende dag.
De dynamische prijs is gekoppeld aan de gasprijs op de inkoopmarkt.
4. Energieprijzen zelf bijhouden
Omdat de energieprijzen in een dynamisch contract sterk kunnen wisselen, is het belangrijk om de tarieven te blijven volgen.
Dit kan eenvoudig via de app van de dynamische energieleverancier.
Daarin staat onder meer:
- Hoe hoog de energieprijs is op een bepaald moment
- Hoeveel stroom en gas je hebt verbruikt
- Hoeveel stroom je hebt teruggeleverd (indien van toepassing)
Wil je nog meer inzicht in je verbruik? Neem dan een P1-meter. Dit is een klein apparaatje dat je op je slimme meter aansluit en waarmee je real-time je stroom- en gasverbruik kunt monitoren. Zo kun je je verbruik nog beter afstemmen op de goedkopere momenten van de dag.
5. Wisselend of vast termijnbedrag
Bij een dynamisch energiecontract betaal je, net als bij andere contracten, gewoon maandelijks, maar de manier waarop dat is geregeld verschilt per leverancier.
Er zijn drie methodes:
- Achteraf betalen: Je betaalt na afloop van de maand voor wat je daadwerkelijk hebt verbruikt. Geen of een beperkt voorschot.
- Vast voorschot: Je betaalt elke maand hetzelfde bedrag, gebaseerd op je geschatte jaarverbruik. Eventuele verschillen worden verrekend op de jaarnota.
- Dynamisch voorschot: Je voorschot wordt elke maand opnieuw berekend op basis van verwacht verbruik en actuele prijzen. Verschillen met je werkelijke kosten worden de maand erna verrekend.
Bekijk het overzicht van termijnbedragen per leverancier.
Iets voor jou?
Veel huishoudens stellen de vraag of een dynamisch energiecontract in hun situatie verstandig is.
De ervaringen van Nederlanders lopen uiteen.
Ervaringen
Over het algemeen zijn de ervaringen van huishoudens positief:
- Stroomprijzen zijn lager als de zon schijnt en als het waait
- Het maakt je bewuster van je energiegebruik
- Slimme keuzes worden beloond
- Contract is flexibel en eenvoudig weer op te zeggen
Huishoudens met minder goede ervaringen rapporteren dat ze schrikken van rekeningen achteraf of wijzigingen in hun termijnbedrag. Een dynamisch contract heeft dan ook minder zekerheid dan een vast contract. Verder vraagt een dynamisch contract meer planning en flexibiliteit.
Lijkt een dynamisch energiecontract jou wel wat?
Bekijk dan de energievergelijker, waar een overzicht staat van de tarieven, kosten en klantervaringen per dynamische leverancier.
Mening van experts
“Een dynamisch contract kan een verstandige keuze zijn als je flexibel bent in je energieverbruik en je verbruik slim afstemt met de dynamische energieprijzen. Ook moet je er tegen kunnen dat je energietarieven sterk kunnen schommelen, afhankelijk van markttrends. Bij het kiezen van een dynamische aanbieder let je vooral op de inkoopvergoeding, vaste leveringskosten en terugleververgoeding.”
Bart Koenraadt – energie-expert
“Een dynamische aanbieder met goede inzichten via de app kan je uiteindelijk meer besparen dan de goedkoopste aanbieder met een beperkte app. Door beter inzicht in je verbruik kun je je gedrag aanpassen, en dat levert op de lange termijn vaak meer op dan een paar tienden centen verschil in opslag.”